Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

Ważne dla zainteresowanych pożyczkami społecznościowymi, czyli zwijającą się chyba dziedziną biznesu: gdański WSA podtrzymał stanowisko fiskusa wyrażone w interpretacji podatkowej dotyczącej opodatkowania odsetek uzyskanych tytułem pożyczek udzielonych w takiej formie, zgodnie z którą pożyczanie pieniędzy w formie P2P stanowi działalność zarobkową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły, a zatem wymaga zarejestrowania działalności gospodarczej.

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 9 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 17/10Wnioskodawca zwrócił się o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej wskazując, że zamierza za pośrednictwem wyspecjalizowanego internetowego serwisu kojarzącego pożyczkodawcę i pożyczkobiorców lokować wolne środki finansowe, pochodzące z przychodów uzyskiwanych ze stosunku pracy. Zadając pytanie czy udzielanie pożyczek poprzez serwis social lending będzie stanowiło prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o PIT wskazał, iż jego zdaniem okazjonalne pożyczanie pieniędzy nie spełnia wymogu zorganizowania i ciągłości, m.in. dlatego, że wysokość inwestowanych środków zależeć będzie od uzyskiwanego z tytułu pracy wynagrodzenia oraz realizacji bieżących potrzeb.
Poza tym okazjonalność zajęcia wynika także z faktu, iż działalność w zakresie udzielania pożyczek poprzez serwisy social lending prowadzona będzie poza stosunkiem pracy (w czasie wolnym).

Minister finansów nie podzielił tego stanowiska. Zdaniem fiskusa na zorganizowany charakter prowadzonej działalności wskazywać będzie to, że... pożyczkodawca musi posiadać komputer i dostęp do internetu (sic!). Równocześnie udzielanie jednej pożyczki w miesiącu sprawia, że -- zgodnie z interpretacją podatkową -- można już mówić o ciągłości zajęcia.
W odpowiedzi na interpretację podatnik wniósł wezwanie do usunięcia prawa, a następnie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wskazując przy tym, że udzielanie pożyczek w formie P2P jest bliższe dochodom z lokat bankowych (a więc ich opodatkowanie powinno być takie samo jak dochodów z kapitałów pieniężnych), a ponadto wykluczone jest samodzielne podejmowanie decyzji, ponieważ jest on związany regulaminem portalu za pośrednictwem którego następuje kojarzenie klientów.

Gdański WSA odrzucił taki tok myślenia, albowiem:

• działalność podatnika ma charakter zarobkowy, jest bowiem niewątpliwie nastawiona na uzyskiwanie zysku w postaci odsetek od udzielonych pożyczek;
• nie można mówić o braku zorganizowanego charakteru działalności, a świadczy o tym "wybór sposobu udzielania pożyczek, dokonanie i wybór portalu internetowego, zapewnienie sobie możliwości stałego korzystania z określonych narzędzi informatycznych niezbędnych do realizacji zaplanowanych celów, czy to poprzez wykorzystanie sprzętu już posiadanego, nabycie nowego, czy też korzystanie z tego, który stanowi własność osób trzecich";
• faktu prowadzenia zorganizowanej działalności dowodzi także to, że pożyczkodawca będzie musiał się koncentrować na "podejmowaniu działań zmierzających do nawiązywania kontaktów z klientami zarówno na etapie zawierania umowy, jak i w trakcie jej realizacji". W tym celu będzie m.in. informował potencjalnych pożyczkobiorców o sposobie zwrotu pożyczonych kwot, o możliwościach kontaktu -- wszystkie te czynności nadają jego działalności charakter zorganizowany;
• o ciągłości natomiast świadczy, zdaniem sądu, okoliczność, iż "dla istnienia ciągłości nie jest bowiem konieczna systematyczność udzielania pożyczek, lecz zamiar, który wskazuje na to, że czynności te będę podejmowane przez podatnika wielokrotnie, choćby w nieregularnych odstępach czasu. Istotą działań ciągłych jest bowiem ich kontynuowanie w określonym czasie, a przeciwieństwem ciągłości nie jest sporadyczność działań, lecz ich jednorazowość" (nie ma przy tym znaczenia czy jest to dla podatnika działalność uboczna, wykonywana poza codzienną zawodową pracą);
• argument o związaniu użytkownika serwisu social lending regulaminem także sądu nie przekonał. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że przedsiębiorcy zawsze działają w warunkach pewnych ograniczeń, nawet jeśli są to tylko zwyczaje handlowe. Korzystanie z usług pośrednika nie wyłącza gospodarczego charakteru prowadzonej działalności.

Zanim jednak na klientów serwisów pożyczkowych -- i nie tylko, o czym więcej poniżej -- padnie blady strach, warto przypomnieć (nadal nieprawomocny) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 października 2009 r. (III SA/Wa 1013/09), w którym sąd zajął kompletnie kompletnie stanowisko.
Otóż zdaniem warszawskiego WSA przychody z odsetek od udzielonych pożyczek oczywiście są przychodami z kapitałów pieniężnych, zatem nawet jeśli ich udzielanie ma charakter ciągły, nie pociąga za sobą konsekwencji w postaci zakwalifikowania przychodów jako pochodzących z działalności gospodarczej. (Warto też jednak zwrócić uwagę, iż WSA wskazał, że podatnik w pytaniu nie doprecyzował stanu faktycznego -- nie określił czy zamierza udzielać pożyczek w sposób zorganizowany, czy tylko sporadycznie -- co uniemożliwiało organowi skarbowemu wydanie prawidłowej interpretacji; to była jedna z podstaw uchylenia wydanej interpretacji.)

A teraz dwa krytyczne zdania odnoszące się do poglądów sądu (a może bardziej ustawodawcy, który mógłby zrobić coś z przepisami, skoro mogą one czasem -- tj. przy tego rodzaju interpretacji -- odstraszać od robienia czegokolwiek).
Po pierwsze biada nam wszystkim, jeśli utrwali się przekonanie, że korzystanie z prywatnego komputera i aktywne korzystanie z usług wyspecjalizowanych serwisów świadczy o zorganizowanym charakterze naszych czynności. W następnym kroku okaże się, że niczym innym będzie wyprzedaż egzemplarzy płyt z własnej płytoteki za pośrednictwem Allegro, a jeszcze później -- że przecież polując na okazje w serwisach akcyjnych nie zajmujemy się niczym, co by nie było zorganizowane i ciągłe.

Po drugie biada nam, że o tak doniosłych skutkach -- czy popełniam szereg wykroczeń i prowadzę "nielegalną niezarejestrowaną działalność gospodarczą" -- decydują takie niuanse. To naprawdę powinno być proste.